به گزارش حیات ، سفر هشتم بهمن ماه علی عبدالله صالح رییس جمهوری مستعفی یمن، به آمریکا گرچه از دید مردم این کشور به معنای خروج اصلی ترین متهم کشتارهای یک سال اخیر معترضان بود اما از شدت تظاهرات آنان برای تحقق کامل خواسته ها و استقرار یک حکومت انقلابی نکاست.در چنین شرایطی، نوزدهم بهمن ماه رییس جمهوری 33 سال گذشته یمن، طی بیانیه ای که در تارنمای وزرات دفاع منتشر کرد، اعلام کرد پیش از برگزاری انتخابات دوم اسفندماه ریاست جمهوری به کشور باز می گردد.وی که پس از حمله سیزدهم خردادماه برخی از اعضای گارد ریاست جمهوری به کاخ ریاست جمهوری، بشدت زخمی شده بود دو ماه به عربستان رفت اما بار دیگر در میان اعتراض های مردمی به صنعا بازگشت.کشمکش ها بر سر ماندن یا رفتن صالح در حالی ادامه داشت که اعضای شورای همکاری خلیج فارس بارها طرح هایی را به صالح عرضه کرده بودند اما وی از امضای آنها خودداری می کرد. تا اینکه سرانجام صالح که پیش از این سه بار تا پای امضای طرح شورای همکاری خلیج فارس رفته بود و هر بار با گرفتن ایرادهایی، سبب بازنویسی آن شده بود، دوم آذرماه در دربار پادشاه عربستان سعودی و با حضور ولیعهد جدید این کشور، زیر بار طرح پیشنهادی رفت.بر این اساس، وی باید طی 30 روز قدرت را به عبد ربه منصور هادی معاون خود، منتقل می کرد و انتخابات ریاست جمهوری نیز پس از گذشت 90 روز از زمان امضای طرح برگزار می شد.بحث برانگیزترین بخش این طرح مربوط به بندی می شد که صالح و خانواده او از پیگرد قضایی مصون می شدند؛ امری که منجر به اعتراض‌های مردم یمن شد. با این حال، رای مجلس یمن به این بند نیز راه را برای جولان بی واهمه خاندان صالح در صنعا هموار کرد.از سوی دیگر، صالح مدتها بود اندیشه رفتن به آمریکا را البته به بهانه درمان در سر می پروراند اما امکان آن فراهم نشد.شاید یکی از دلایل موجود، نگرانی آمریکا از پذیرش و پناه دادن به فردی بود که نزد ملت خود، متهم به کشتار هزاران نفر است. به هر حال، واشنگتن باید علاوه بر حمایت از هم پیمانان خود، وجهه دفاع از حقوق بشر را نیز حفظ کند و حضور صالح در این کشور، ناقض ادعاهای همیشگی آنان می شد.از سوی دیگر، آنان برای ادامه حضور خود در کشوری با موقعیت استراتژیک یمن نباید اقدامی صورت دهند که مغضوب مردم و نهادهای حکومتی احتمالی آینده شود.به معنای دیگر، آمریکا که تاکنون به بهانه های مختلفی مانند فعالیت گروه القاعده در خاک یمن، خود را برای دخالت در امور این کشور و حتی فرستادن نیروهای نظامی و کشتار انسان ها با هواپیماهای بی سرنشین محق می دانست، نمی تواند با یک حرکت نادرست مانند پذیرش میزبانی صالح در خاک خود، همه درهای بازگشت به دروازه خاورمیانه و شمال آفریقا و همچنین استیلا بر دریای سرخ و تنگه باب المندب و خلیج سوئز را ببندد.بیانیه سوم بهمن ماه وزارت امورخارجه آمریکا برای تاکید بر اینکه هدف از سفر صالح به واشنگتن فقط مقاصد پزشکی است نیز نشان از نگرانی های آنان درباره عواقب ناشی از اعطای پناهندگی به صالح دارد. دو روز بعد نیز سفیر آمریکا در یمن گزارش ها مبنی بر اعطای پناهندگی به صالح در آمریکا را رد کرد.در واقع صالح 70 ساله، مجبور بود اعطای مصونیت قضایی خود را از سوی مجلس یمن بگیرد تا شاید راهی به آمریکا باز کند. از سوی دیگر، نمایندگان مجلس نیز فارغ از مناسبات بسیاری از آنان با خاندان حاکم و همچنین وابستگی به حزب حاکم کنگره ملی خروج هر چه زودتر رییس جمهوری مستعفی را از کشور به مفهوم بازگشت آرام آرام آرامش به خیابان ها می دانستند.تاکید پنجم بهمن ماه سفیر آمریکا در صنعا بر اینکه تصمیم جنجالی درباره اعطای مصونیت به صالح و خانواده او کلید اصلی برای پایان دادن به بحران سیاسی و جلوگیری از وقوع جنگ داخلی در یمن است نیز به نوعی نشان از وجود فشارهای خارجی بر مجلس داشت.با این همه، هنوز حضور افرادی همچون احمد پسر صالح به عنوان رهبر گارد ریاست جمهوری و برادرزاده صالح در سمت مسوول نیروهای امنیت مرکزی، مورد اعتراض تظاهرکنندگان قرار دارد.این امر طی روزهای اخیر بویژه با توجه به درگیری های متعدد نیروهای گارد ریاست جمهوری با معترضان، بالا گرفته است. به گزارش نهم بهمن ماه خبرگزاری فرانسه، نیروهای گارد ریاست جمهوری به سوی سربازان معترض که خواستار برکناری دو مقام ارشد نظامی این کشور به اتهام فساد بودند، تیراندازی کردند.** نگرانی های آتی یمن--------------------------------برگزاری انتخابات ریاست جمهوری یمن که نخستین انتخابات پس از آغاز اعتراض های مردمی در این کشور در بهمن ماه سال گذشته است، محکی برای آغاز دوران جدید در این کشور محسوب می شود. با این حال، در زمان حاضر به نظر می رسد برگزاری این انتخابات فقط چهره ای دموکرات مآبانه به خود گرفته است.با توجه به ریاست جمهوری موقت عبدربه منصور هادی، به نظر می رسد وی به عنوان گزینه قطعی شرکت در این انتخابات به شمار می رود. تاکنون غیر از او هیچ فردی برای نامزدی اعلام آمادگی نکرده است.این وضع نگرانی فعالان حقوقی و سیاسی را برانگیخته است.دوازدهم بهمن ماه عمر الحمیری فعال حقوقی یمنی، به شبکه خبری العالم گفت: وقتی انتخابات یک نامزد بیشتر ندارد چرا باید در آن شرکت کرد؟ این انتخابات عجیب است و شمار زیادی از انقلابیون آن را تایید نمی کنند.یکی از جوانان انقلابی صنعا نیز تاکید کرد: ما با حضور در انتخابات بشدت مخالف هستیم، زیرا حضور در انتخابات به معنای موافقت با توافقنامه ریاض، سازش با رژیم حاکم و انصراف از هدف انقلابی سرنگونی رژیم است.انتخابات ریاست جمهوری یمن طبق توافقنامه ریاض که بین سران رژیم صالح و احزاب سیاسی مخالف موسوم به ائتلاف احزاب دیدار مشترک امضا شد، فقط با حضور معاون صالح برگزار خواهد شد.حتی در صورت تصور یک انتخابات واقعی رقابتی میان نامزدهایی برآمده از میان مردم و گروه های سیاسی، برگزاری یک انتخابات از سوی هیات حاکم و مسوولان پیشین حکومتی که مدتهاست اعتبار و مشروعیت خود را نزد مردم از دست داده، نیز سوال برانگیز است. آیا مردم از برگزاری چنین انتخاباتی استقبال خواهند کرد و آرای خود را در صندوق ها خواهند ریخت؟از سوی دیگر، همانگونه که مجلس یمن با اعطای مصونیت به صالح، در واقع مشروعیت قضایی به وی و اقدام های یک سال گذشته داده است، انتخابات نیز هر چند با استقبال کمرنگ مردمی روبرو باشد، باز هم مهر تاییدی بر ریاست جمهوری احتمالی گزینه مورد اطمینان غرب و هم پیمانان منطقه ای آن است.به گزارش نوزدهم مردادماه خبرگزاری فرانسه، جرالد فایر استاین سفیر آمریکا در یمن، گفت: نکته مهم برای واشنگتن این است که صالح به طور کامل قدرت را به عبدربه منصور هادی واگذار و پس از اجرای طرح ابتکاری شورای همکاری خلیج فارس از حکومت کناره‌گیری کند.وی با اشاره به دیدارهای مقام‌های آمریکایی با هادی افزود: از سوم ژوئن گذشته تاکنون (سیزدهم خردادماه) 12 یا 13 بار با هادی دیدار داشتم و ما به او اعتماد داریم. همچنین برخی مقام‌های مسوول آمریکا نیز با او دیدارهایی داشته‌اند و من معتقدم که واشنگتن به او کاملا اعتماد دارد.سفیر آمریکا در یمن تصریح کرد: این اعتماد فقط به انتقال قدرت به او منحصر نمی‌شود بلکه ما در مرحله انتقالی نیز به او اعتماد داریم.یک روز پیش از آن نیز روزنامه آمریکایی بوستون گلوپ به نقل از مارک تونر سخنگوی وزارت امورخارجه آمریکا، نوشت: واشنگتن معتقد است عبد ربه منصور هادی به طور کامل توانایی حرکت دادن رو به جلوی این روند را داراست.در شرایطی که گروه های قومی و قبیله ای مسلح در یمن طی ماه های اخیر، بارها دست به اقدام هایی زده اند و فعالیت جدایی طلبان نیز تا آنجا پیش رفته است که برای نمونه به گزارش نهم بهمن ماه خبرگزاری انگلیسی رویترز ، پرچم های قدیمی یمن در دستان هزاران مخالف برگزاری انتخابات بود، نمی توان چندان به آرامش این کشور پس از خروج صالح امید داشت.از سوی دیگر، مخالفت ها با برگزاری انتخابات کم کم چهره ای خشن به خود گرفته است و دست خرابکاران مسلح را نیز بازتر کرده است. به گزارش نهم بهمن ماه خبرگزاری رویترز، افراد مسلح به یک دفتر کمیته انتخابات در جنوب این کشور حمله کردند.فعالیت القاعده در جنوب این کشور نیز به اوضاع درهم یمن دامن زده و شرایط را برای دخالت های بیشتر آمریکا در این کشور فراهم آورده است.بنابراین، به نظر می رسد در شرایطی که مخالفان دولت همچنان در خیابان ها فریاد اعتراض را نسبت به دموکراسی نمادین دیکته شده در قالب برگزاری انتخابات ریاست جمهوری با یک نامزد سر می دهند و اقدام های نظامیان یمنی همچون گارد ریاست جمهوری و سرکشی گروه های شبه نظامی یا جدایی طلب در بخش های مختلف، ناآرامی را میهمان دل های یمنی ها کرده است، غرب و هم پیمانان منطقه ای آن آینده یمن را تعیین کرده اند.روشن است بازگشت دوباره صالح به یمن، از یک سو و در صورت موافقت نهادهای سیاسی موجود می تواند تاییدکننده مشروعیت اقدام های او طی یک سال گذشته باشد.از سوی دیگر نیز آتشی دوباره را بر دل انقلابیونی خواهد زد که خواهران و برادران خود را طی درگیری های اخیر از دست داده اند.البته این گفته ها را نمی توان چندان جدی گرفت؛ زیرا تجربه نشان داده است رهبران فراری پیشین همواره در اندیشه احیای دوباره قدرت خود در کشور هستند تا دست کم، چهره ای سیاسی فعال و مهره ای بالقوه را از خود به نمایش بگذارند.همچنین در صورت تغییر موازنه جریان قدرت در یمن به سمت گروه های مخالف سیاست های آمریکا، واشنگتن این فرصت را دارد که با دستاویز قرار دادن موافقت نکردن خود با درخواست پناهندگی صالح، حتی شرایط محاکمه او را فراهم آورده یا در صورت بروز آن، سکوت اختیار کند.روشن است آمریکا و هم پیمانان منطقه ای آن، برنامه های سیاسی خود را با سرنوشت یک مهره سوخته و بی قدرت گره نمی زنند.آنان مدت ها در اندیشه اجرای سیاست های خود از طریق دولت وحدت ملی و رییس جمهوری بی رقیب آتی بوده اند؛ بدون توجه به اینکه چنین اقدام هایی تا کجا از سوی مردم یمن قابل قبول خواهد بود و آنان تا چه حدی مقابل دموکراسی برنامه ریزی شده برای آینده کشور خود سکوت خواهند کرد.منبع : ایرنا